Natuurlijk leren

De 7 principes van Natuurlijk Leren

1. Leerlingen zijn eigenaar van hun leerproces

Op De Vlinderboom hebben de leerlingen een portfolio in plaats van een rapport. In dit portfolio zit voor de basisvaardigheden rekenen, lezen, taal en spelling een leerlijn. Hierop staat wat de leerlingen allemaal moeten kunnen en weten. De leerkracht vult drie keer per jaar de lijnen in, zodat de leerlingen en de ouders kunnen zien hoe de leerlingen vooruitgaan. De leerlingen zien wat ze de komende periode gaan leren en wat zij daarvoor nog moeten doen.
Elke leerlijn is in drie periodes verdeeld over een leerjaar, zo is meteen duidelijk of de leerling mee kan komen met de gemiddelde ontwikkeling. Naast de leerlijnen van de basisvaardigheden rekenen, taal, lezen en spelling zijn er ook drie ontwikkellijnen waarin de sociaal emotionele ontwikkeling centraal staat. Deze drie lijnen zijn: Ik kan het, Ik doe het zelf en Wij doen het samen. Hierin wordt duidelijk of de een goede werkhouding heeft, zelfstandig en samen kan werken.
Na het invullen van de lijnen vindt er een portfoliogesprek plaats. Hierin vertelt de leerkracht samen met de leerling aan de ouders hoe het op school gaat en bekijken ze de leer- en ontwikkellijnen. Samen met de leerling worden dan nieuwe afspraken gemaakt over de aandachtspunten voor de komende periode.

2. We leren het meest in de context waarin we het nodig hebben

Twee middagen in de week werken we thematisch. Deze thema’s lopen van vakantie tot vakantie. Na een openingsweek worden er allerlei workshops gegeven rondom het thema. Hierbij probeert de leerkracht zoveel mogelijk gebruik te maken van de omgeving. Er worden bijvoorbeeld uitjes georganiseerd en gastsprekers uitgenodigd. Tijdens het themawerken wordt er in de bovenbouwgroepen gewerkt aan een werkstuk naar aanleiding van een onderzoeksvraag. De eigen onderzoeksvraag sluit aan bij het thema en stimuleert het kind zelf op onderzoek uit te gaan om een vraag te kunnen beantwoorden. Hierbij moeten ze de basisvaardigheden toepassen, die ze in de ochtenden hebben geleerd met taal, lezen, rekenen en spelling. Elk thema wordt schoolbreed geopend en afgesloten.

3. Verandering van setting leidt tot verandering van gedrag

Op De Vlinderboom proberen we de zelfstandigheid van de leerlingen te vergroten in allerlei verschillende situaties. Dit doen we door de leerlingen eigen verantwoordelijkheid te geven bijvoorbeeld door het werken met de routeplanner. In de routeplanner staat de weekplanning van de leerling. Leerlingen kunnen zelf verder werken aan verschillende taken als ze daaraan toekomen. Hierdoor leert de leerling te plannen en zelfstandiger taken uit te voeren. Daarnaast hebben leerlingen inbreng in de school door middel van de kinderraad. Eén keer in de maand komt de kinderraad bijeen om over allerlei schoolzaken te praten, om samen tot verbetering te komen. Doordat leerlingen betrokken worden bij dit soort activiteiten, voelen ze zich meer verantwoordelijk en zijn ze gemotiveerder. Wij proberen als leerkracht een begeleider te zijn voor de kinderen in hun leerproces.
Doordat kinderen zich meer bewust zijn van het eigen leerproces en meer verantwoordelijkheden krijgen zijn ze gemotiveerder en leidt dit tot verandering van gedrag. De verantwoordelijkheden die kinderen krijgen zijn onder andere: het werken met een weektaak, het werken/spelen in een lokaal met geringe bemoeienis van een leerkracht, het bedenken van een eigen onderzoeksvraag, het kiezen voor het leren van een extra vreemde taal.

4. Leren van geheel naar deel

In de ochtenden worden de basisvakken taal, lezen, rekenen en spelling aangeboden. Om deze vakken goed in de praktijk te kunnen gebruiken hebben we gekozen om de thema’s van de taalmethode door te voeren in tijdens het thematisch werken. Zo is er voor de leerlingen een duidelijke samenhang tussen wat ze leren tijdens taal, rekenen en spelling met de wereldoriëntatievakken zoals aardrijkskunde, geschiedenis, natuuronderwijs en techniek.

5. In het leren staat de brede ontwikkeling centraal

Op De Vlinderboom wordt niet alleen de nadruk gelegd op het leren van de basisvaardigheden. Wij vinden het ook erg belangrijk dat kinderen leren hoe ze met elkaar om moeten gaan en hoe ze zich in de maatschappij kunnen gedragen. Om dit te bereiken geven we elke week sociale vaardigheidslessen. Daarnaast oriënteren de leerlingen zich op muziek, beweging bewegen en handvaardigheid, waarin zij zich kunnen ontwikkelen. Dit proberen we meer vorm te geven door middel van kunstprojecten, sporttoernooien en samenwerken en spelen.

6. Leren is een proces van (inter)actieve kennisconstructie

Op De Vlinderboom willen we leerlingen uitdagen en prikkelen door middel van de leeromgeving. Een klaslokaal met een uitdagende boekenhoek, computerplek, rekenkaarten of taalspelletjes nodigt leerlingen uit om op speelse wijze iets te leren van en met elkaar. Door de klassen aan te kleden binnen het thema met materialen die leerlingen zelf meenemen gaat het thema leven en worden de leerlingen actief betrokken.
De leerlingen leren samen te praten en samen te werken aan één van de onderwerpen. De leerkracht laat de leerlingen verwoorden wat zij hebben geleerd en waar zij deze kennis voor kunnen gebruiken.

Om aan de slag te kunnen met onderzoeksvragen zijn we bezig met een mooi documentatiecentrum waar de leerlingen voldoende informatie kunnen verzamelen.

7. Leren begint met kiezen, bij de motivatie

Op De Vlinderboom kunnen de kinderen zelf keuzes maken. In de onderbouw door middel van het werken in hoeken. Aan de hand van het activiteitenbord kunnen de kinderen kiezen in welke hoek ze willen werken.
Vanaf groep 3 gebruiken wij de routeplanner. Als de leerlingen klaar zijn met de basisleerstof kunnen ze kiezen waar ze verder mee gaan werken. Door de leerlingen zelf keuzes te laten maken zijn ze zich meer bewust van wat ze doen en gemotiveerd in wat ze doen. Leerlingen die zelf kiezen moeilijk vinden kunnen geholpen worden door samen met de leerkracht keuzes te maken.